Ποιοι επαγγελματίες θα έχουν λιγότερες προσαυξήσεις στο τεκμαρτό εισόδημα

Το «τεκμαρτό εισόδημα» μένει, όμως δεν θα «τσουρουφλίζει» πια το ίδιο όλους τους επαγγελματίες. Το νομοσχέδιο «Ενίσχυση του διαθέσιμου εισοδήματος, της αποταμίευσης και των επενδύσεων, φορολογικές, μισθολογικές, συνταξιοδοτικές διατάξεις και λοιπές διατάξεις κοινωνικής πολιτικής» κατατέθηκε την Τετάρτη στη Βουλή από τον υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκο Πιερρακάκη και μετά τη δημόσια διαβούλευση «πάχυνε» από 48 σε 52 άρθρα. Μέσα του κουβαλά τις παρεμβάσεις της ΔΕΘ, αλλά και μια σειρά από προσθήκες που αγγίζουν άμεσα όσους έχουν ακίνητα, παιδιά ή μπλοκάκι.

Ο «κόφτης» στις προσαυξήσεις

Η πιο καυτή διάταξη για τους ελεύθερους επαγγελματίες είναι η εξής: οι προσαυξήσεις του ελάχιστου τεκμαρτού εισοδήματος δεν θα εφαρμόζονται σε όσους πληρούν σωρευτικά τρεις όρους — διαβίβαση δεδομένων στο myDATA, σύνδεση των συστημάτων πληρωμών (POS) και φορολογική-εργασιακή συμμόρφωση. Πρόκειται για τις προσαυξήσεις που «χτίζονται» πάνω στον κύκλο εργασιών, στη μισθοδοσία και στο κριτήριο του ακριβότερου μισθωτού. Με άλλα λόγια, το βάρος μεταφέρεται πλέον σε όσους μένουν απέξω.

Το «κούρεμα» επεκτείνεται: η μείωση του τεκμαρτού κατά το ήμισυ θα ισχύει και για επαγγελματίες που δραστηριοποιούνται σε χωριά μέχρι 2.000 κατοίκους, όριο που ανεβαίνει στους 2.200 για τη Δυτική Μακεδονία. Στους εκμεταλλευτές ταξί το ποσό θα υπολογίζεται με βάση το μερίδιο ιδιοκτησίας στο όχημα, ενώ οι ανήλικοι που κατέχουν άδεια εκμετάλλευσης βγαίνουν εντελώς εκτός τεκμαρτού. Ξεχωριστή ανάσα για τις ατομικές επιχειρήσεις: η προκαταβολή φόρου πέφτει από 55% σε 50% και θα φανεί στην εκκαθάριση του 2027 και των επόμενων ετών.

Ε9 χωρίς πρόστιμα, επίδομα 500 ευρώ και ΦΠΑ στο 13%

Για τους ιδιοκτήτες ακινήτων το στοίχημα είναι το ΜΙΔΑ. Το νομοσχέδιο δίνει τη δυνατότητα να διορθωθούν τα στοιχεία στο Ε9 για τα έτη 2014 έως 2026 χωρίς να πληρωθούν ο φόρος, οι τόκοι και τα πρόστιμα που θα προέκυπταν από τη δήλωση. Το «παράθυρο» θα μένει ανοιχτό μέχρι το τέλος του τέταρτου μήνα από τη στιγμή που το Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων θα αρχίσει να λειτουργεί κανονικά, με περιθώριο παράτασης.

Στα νοικοκυριά, η πιο απτή αλλαγή είναι το ΦΠΑ στα προϊόντα γυναικείας υγιεινής και στις πάνες ακράτειας ενηλίκων, που πέφτει από το 24% στο 13% την 1η Ιανουαρίου 2027. Οι τρίτεκνοι κερδίζουν τον μηδενικό συντελεστή για εισόδημα έως 20.000 ευρώ από το φορολογικό έτος 2027 — ίδια λογική με τις οικογένειες με τέσσερα παιδιά και πάνω — και η μείωση θα φανεί στην παρακράτηση από τον Ιανουάριο. Ανάλογη πρόβλεψη υπάρχει για τους κατ' επάγγελμα αγρότες, εφόσον τουλάχιστον τα μισά τους έσοδα προέρχονται από τη γη, με εφαρμογή στα εισοδήματα του 2026.

Από εκεί και πέρα, το πακέτο έχει και «ψιλά γράμματα» που μετρούν: το αφορολόγητο των φιλοδωρημάτων ανεβαίνει στις 6.000 ευρώ τον χρόνο, η εισφορά ανεργίας του εργαζομένου κόβεται κατά μισή μονάδα (από 1,20% σε 0,70%) από την 1η Απριλίου 2027, και οι δημόσιοι υπάλληλοι αποκτούν επίδομα Χριστουγέννων 500 ευρώ μικτά, με πρώτη πληρωμή στις 16 Δεκεμβρίου 2027 και αναλογική καταβολή για όσους δεν μισθοδοτήθηκαν όλο το έτος.

Στο επενδυτικό κομμάτι, το νομοσχέδιο θεσπίζει Ατομικό Επενδυτικό Λογαριασμό Ανηλίκων: ο γονέας κάνει την αίτηση πριν το παιδί κλείσει τα δύο, το Δημόσιο βάζει τα ίδια χρήματα με τις ιδιωτικές εισφορές μέχρι το πλαφόν των 1.200 ευρώ ετησίως, ενώ το συνολικό όριο καταθέσεων φτάνει τις 10.000 ευρώ τον χρόνο. Τα κεφάλαια μένουν κλειδωμένα μέχρι την ενηλικίωση, με συγκεκριμένες εξαιρέσεις.

Το τέλος επιτηδεύματος σβήνει σταδιακά: το 2026 απαλλάσσονται νομικά πρόσωπα και οντότητες για έδρα και υποκαταστήματα εκτός Αττικής και στην Περιφερειακή Ενότητα Νήσων, το 2027 η υπόλοιπη Αττική πληρώνει τα μισά και από το 2028 το τέλος εξαφανίζεται. Παράλληλα, οι επιχειρήσεις παίρνουν ταχύτερες αποσβέσεις για μηχανολογικό εξοπλισμό (σε έξι χρόνια αντί δέκα), ενώ αντίθετα επιβαρύνονται με 15% οι αμοιβές από κέρδη πάνω από 60.000 ευρώ προς μέλη διοικητικών συμβουλίων, διαχειριστές και προσωπικό.

Μένει να φανεί στην πράξη αν τα κριτήρια συμμόρφωσης θα ελέγχονται στ' αλήθεια ή θα μείνουν στα χαρτιά — και πόσο θα κοστίσουν όλα αυτά στον προϋπολογισμό, ένα ποσό που το νομοσχέδιο δεν απαντά ακόμα με έναν αριθμό.