Όσκαρ Πουέντε: παραιτείται ο υπουργός Μεταφορών της Ισπανίας μετά από 69 νεκρούς

«Ένας υπουργός Μεταφορών σε μια χώρα όπως η Ισπανία δεν μπορεί να παραμείνει στη θέση του ύστερα από δύο δυστυχήματα τέτοιας σοβαρότητας μέσα σε λιγότερο από έναν χρόνο». Με αυτή τη φράση, απέναντι στους βουλευτές, ο Όσκαρ Πουέντε ανακοίνωσε την Τρίτη ότι παραιτείται από το υπουργείο Μεταφορών — δύο μήνες σχεδόν μετά τη σιδηροδρομική τραγωδία της 28ης Οκτωβρίου που άφησε πίσω της 69 νεκρούς.

Ο ίδιος είχε πάρει την απόφαση αμέσως μετά το δυστύχημα, όπως είπε, αλλά επέλεξε να μείνει προσωρινά στο πόστο του για να διαχειριστεί τις συνέπειες και να τρέξει μέτρα ώστε να μην ξανασυμβεί. Αυτό που δεν είπε — ούτε στους βουλευτές ούτε στους δημοσιογράφους — είναι πότε ακριβώς θα αδειάσει το γραφείο του.

Ο απολογισμός της τραγωγής παραμένει βαρύς. Στους 69 νεκρούς προστίθενται περίπου 200 τραυματίες, από τους οποίους 40 εξακολουθούν να νοσηλεύονται. Σύμφωνα με την ομάδα αστυνομικών και ιατροδικαστών που ανέλαβε την αναγνώριση των θυμάτων, οι 54 ήταν Ισπανοί υπήκοοι και οι 15 αλλοδαποί. Το δυστύχημα σημειώθηκε στην περιοχή της Urda, στην επαρχία του Τολέδο, σε γραμμή υψηλής ταχύτητας.

Τα ερωτήματα για το σύστημα ασφαλείας

Στη θυελλώδη συζήτηση στο κοινοβούλιο, ο Πουέντε υπερασπίστηκε το έργο του: υπενθύμισε ότι η κυβέρνηση είχε δρομολογήσει πρόγραμμα εκσυγχρονισμού ύψους 780 εκατομμυρίων ευρώ και άφησε αιχμές για τον χειρισμό του περιστατικού από το κέντρο ελέγχου της Adif. Σύμφωνα με πληροφορίες, το κέντρο επέτρεψε σε συρμό AVE που ενεπλάκη στο ατύχημα να επανέλθει σε κανονική λειτουργία παρότι είχε καταγράψει βλάβη στο σύστημα ασφαλείας LZB — και λίγο αργότερα ένα τρένο της Iryo ακινητοποιήθηκε στο ίδιο σημείο της γραμμής.

Εδώ είναι η καρδιά του προβλήματος. Δεν πρόκειται απλώς για ένα τραγικό λάθος, αλλά για μια αλληλουχία αποφάσεων που πρέπει να εξηγηθούν δημόσια: ποιος ενέκρινε την επαναλειτουργία, με ποια κριτήρια, και γιατί κανείς δεν σταμάτησε τη διαδικασία όταν το σύστημα ασφαλείας είχε «κολλήσει». Η παραίτηση ενός υπουργού δεν απαντά σε αυτά τα ερωτήματα — και οι 69 οικογένειες έχουν δικαίωμα σε απαντήσεις, όχι σε πολιτικές κινήσεις εντυπωσιασμού.

Το πολιτικό τίμημα για τον Σάντσεθ

Στην αίθουσα, η Έστερ Μουνιόθ από το Λαϊκό Κόμμα του επιτέθηκε λέγοντας πως η δουλειά του υπουργού δεν είναι «να εξηγεί θανατηφόρα ατυχήματα» αλλά να τα προλαβαίνει. Και το Sumar είχε ζητήσει την αποχώρησή του, αν και ξεκαθάρισε ότι δεν τον θεωρεί υπεύθυνο για το δυστύχημα — μια διάκριση που λέει πολλά για το πόσο ρευστό είναι το πολιτικό τοπίο γύρω από την υπόθεση.

Η παραίτηση Πουέντε είναι ένα ακόμη χτύπημα για τον πρωθυπουργό Πέδρο Σάντσεθ, λίγες εβδομάδες πριν από κάλπες που θα κρίνουν το πολιτικό του μέλλον. Ο υπουργός που έφευγε μιλώντας για δύο δυστυχήματα σε λιγότερο από δώδεκα μήνες αφήνει πίσω του ένα υπουργείο με ανοιχτούς λογαριασμούς, μια εταιρεία διαχείρισης υποδομών υπό ερωτήματα και μια χώρα που μετρά τους νεκρούς της σε γραμμές υψηλής ταχύτητας.

Το επόμενο διάστημα θα δείξει αν η αποχώρηση συνοδευτεί από πραγματικό έλεγχο ευθυνών ή αν μείνει στη συμβολική σφαίρα. Μέχρι τότε, το «δεν μπορώ να μείνω» ακούγεται σωστό — αλλά έρχεται αργά, και δεν αρκεί.